به گزارش مشرق، کانال تلگرامی مطالعات رسانه های بین المللی به نقل از بنیاد دفاع از دموکراسیها نوشت:
گزارش بنیاد دفاع از دموکراسیها به بررسی سفر جی دی ونس، معاون رئیسجمهور آمریکا، به ارمنستان و آذربایجان میپردازد. ونس در این سفر که از ۹ تا ۱۱ فوریه انجام شد، ۹ میلیارد دلار سرمایهگذاری هستهای و فروش ۱۱ میلیون دلاری پهپاد به ارمنستان و مشارکت راهبردی امنیتی با آذربایجان را اعلام کرد. این تحولات نشاندهنده تلاش واشنگتن برای نفوذ در منطقه قفقاز جنوبی است که روسیه آن را حیاط خلوت خود میدانست. ارمنستان با خروج از مدار روسیه به دنبال کاهش وابستگی به مسکو از طریق انرژی هستهای است. آذربایجان نیز با دریافت کشتیهای آمریکایی میخواهد توان رقابت با ناوگان خزر روسیه را افزایش دهد.
چکیده راهبردی (بخشهای مهم):
آمریکا با استفاده از مشوقهای دیپلماتیک و اقتصادی در حال اعمال نفوذ در منطقهای است که روسیه مدتها آن را حیاط خلوت خود میدانست. جی دی ونس، معاون رئیسجمهور، از ۹ تا ۱۱ فوریه به ارمنستان و آذربایجان سفر کرد و به بالاترین مقام آمریکایی تبدیل شد که تاکنون از این کشورها دیدار کرده است. ونس در این سفر ۹ میلیارد دلار سرمایهگذاری هستهای و فروش ۱۱ میلیون دلاری پهپاد به ارمنستان و مشارکت راهبردی امنیتی با آذربایجان را اعلام کرد.
از زمان میانجیگری دولت ترامپ برای توافق صلح میان دو کشور در اوت ۲۰۲۵، واشنگتن تمرکز خود را بر قفقاز جنوبی که دروازهای به کشورهای غنی از مواد معدنی آسیای مرکزی است، افزایش داده است.
در مقابل، ارمنستان و آذربایجان در حال چرخش از روسیه به سوی غرب هستند. دسترسی آذربایجان به دریای خزر یک جاذبه راهبردی حیاتی است. از نظر اقتصادی، آذربایجان تنها جایگزین آسیای مرکزی برای روسیه و ایران در مسیر کالاهای غربی به بنادر مدیترانه است. از نظر نظامی، روسیه و ایران برای انتقال تسلیحات به یکدیگر از طریق آبهای آذربایجان به خزر متکی هستند.
تحت مشارکت راهبردی جدید، ونس با اعطای تعداد نامشخصی کشتی به آذربایجان موافقت کرد که نشاندهنده تعهد فزاینده آمریکا به حفاظت از کریدور لجستیکی این کشور در برابر دخالت احتمالی روسیه و ایران است. در ارمنستان که ونس سفر خود را از آنجا آغاز کرد، ساخت راکتورهای کوچک مدولار هستهای آمریکا گامی بزرگ در کاهش اهرم فشار راهبردی روسیه است. نیروگاه هستهای متسامور ارمنستان که توسط روس اتم روسیه سرویسدهی میشود، حدود ۴۰ درصد برق این کشور را تأمین میکند. این نیروگاه قدیمی و آسیبپذیر در برابر زلزله است و ارمنستان علیرغم توافق با اتحادیه اروپا برای تعطیلی آن تا پایان ۲۰۰۴، همچنان به فعالیت آن ادامه میدهد.
چرخش ارمنستان به سوی غرب، اگرچه مهم است، از نظر سیاسی شکننده و با مخالفت داخلی مواجه است. پیوندهای دفاعی باقیمانده ارمنستان با مسکو، همراه با پایگاههای نظامی روسیه در این کشور، میتواند همکاری با آمریکا را به خطر اندازد.
با نزدیک شدن به انتخابات پارلمانی ۷ ژوئن، عملیاتهای نفوذی وابسته به روسیه برای قطبیسازی فضا و تضعیف رهبران غربگرا در حال حرکت هستند. روابط تجاری و ترانزیتی گسترده ارمنستان با ایران نیز چالش مشابهی ایجاد میکند. تمرکز آمریکا بر مشارکتهای نظامی و راهبردی میتواند به جایگزینی نفوذ روسیه در منطقه کمک کند. با این حال، سرمایهگذاری بلندمدت مانند کریدور زیرساختی «مسیر ترامپ برای صلح و رفاه بینالمللی» و پروژههای هستهای و لجستیکی، پیوندهای نیمهدائمی با منطقه ایجاد کرده و ادغام اقتصادی را ترویج میکند.
ارمنستان و آذربایجان با فضای سیاسی ناپایدار و سرکوبگر، پیوندهای قابل توجه با روسیه و مشکلات فساد متمایز میشوند.
سرمایهگذاری و همکاری امنیتی آمریکا، همراه با تهدید تحریمهای جهانی مگنیتسکی علیه مقامات درگیر فساد، میتواند اهرمی برای اصلاحات ایجاد کند. با این حال، اصلاحات نیازمند نظارت مانند مکانیسمهای پایش سیاسی و حسابرسی هزینهها برای کاهش فرصتهای کلاهبرداری است.
*بازنشر مطالب شبکههای اجتماعی به منزله تأیید محتوای آن نیست و صرفا جهت آگاهی مخاطبان از فضای این شبکهها منتشر میشود.
